Deobe

Srpsko narodno pozorište Novi Sad, Narodno pozorište Niš, Narodno pozorište Priština sa sedištem u Gračanici

Dobrica Ćosić

DEOBE

Reditelj: Jug Radivojević
Dramatizacija: Spasoje Ž. Milovanović
Dramaturg: Božidar Knežević
Scenograf: Jug Radivojević

Igraju:

Uroš Babović, seoski gazda: Nebojša Savić
Vida, njegova žena: Sonja Damjanović
Miloš, njihov sin: Miloš Cvetković
Vita, njihov sluga: Vukašin Ranđelović / Nebojša Đorđević
Adam Katić, seoski gazda: Milan Kovačević
Dušan Katić, student, njegov sin: Grigorije Jakišić
Ljubiša Dačić, njihov sluga: Igor Damnjanović:
Doktor, građanski političar: Strahinja Bojović
Kosta Cvetić, major: Dejan Cicmilović
Nemački oficir: Valentin Vencel
Mlada: Bojana Milanović

“Jedno od najznačajnijih dela srpske književnosti posle Drugog svetskog rata, Ćosićeve Deobe (1961) izazvale su veliku pažnju i čitalaca i kritike zbog svog tematskog i formalnog odstupanja od tadašnjeg vladajućeg književnog modela realsocijalizma. Roman tematizuje podele revolucija/ kontrarevolucija, nasilje/ne-nasilje, viši/niži stalež, domaće/strano, stari/mladi, herojstvo/ kukavičluk, seljačko/građansko, muško/žensko kao porodičan i društveni stav dominantno dat iz perspektive ravnogorskog pokreta, u vreme objavljivanja romana – gubitničke strane. Tematski zaokret i izmenjena perspektiva posmatranja u osama sukoba pratila je i kompoziciono odustajanje od jasnog praćenja radnje, mešanje fikcije i fakcije, u kojima se, naizgled jasni glasovi pojedinaca, umrežavaju u jedinstven glas naroda, zbunjenog istorijskim trenutkom. Glavne ličnosti romana su potomci Katića i Dačića, pa se Deobe nadovezuju na Korene i deo su najznačajnije sage u srpskom romanu 20. i 21. veka (Koreni, Vreme smrti, Vreme zla, Otpadnik, Grešnik, Vreme vlasti…)

…Titanska borba dva kompleksa, Lajevog i Edipovog, i njihova pitanja – zašto roditelji žele da ubiju svoju decu, odnosno zašto deca žele da ubiju svoje roditelje – čini se da u Srbiji dobija svoj ekstremni oblik: svi protiv svih i svako protiv svakog. Pa, kako se ko snađe i ako se snađe u životu što se zove tako. Gibajući se svakim svojim elementom kroz različite slojeve svesti, podsvesti i stvarnosti, kroz različite asocijacije, organizujući likove i glumački izraz oko čitavog niza tematskih osa, Deobe opstaju kao agregat potencijalno neograničenih i uvek novih čitanja.”

Spasoje Ž. Milovanović